Bu sayfada iki şey var: makat çatlağı (anal fissür) tedavisinde botoksun ve ameliyatın ne olduğu, bir de bu tedavileri olmuş okurların kendi anlattıkları. Doğrudan yorumlara gitmek isterseniz sayfayı aşağı kaydırın.
Baştan söyleyelim: aşağıdaki yorumlar hasta deneyimidir, tıbbi kanıt değildir. Aynı ameliyattan çok memnun çıkan da var, yıllar sonra hâlâ şikayeti süren de. Hangisinin size benzeyeceğini muayene olmadan kimse bilemez.
21 yorumda tekrar eden başlıklar
Yorumları okuduğunuzda birkaç konunun döne döne geldiğini görüyorsunuz.
En sık sorulan şey ilacın adı. Birden fazla okur “keşke kullandığınız ilacın ismini yazsaydınız” diye yazmış. Bu sayfada ilaç adı ve doz vermiyoruz. Çatlakta kullanılan ilaçların ortak amacı iç kapatıcı kasın spazmını çözmek; hangisinin size uyduğuna muayeneden sonra hekim karar veriyor. Başkasına yazılan reçeteyi denemek burada işe yaramıyor, çoğu zaman zaman kaybettiriyor.
Ameliyat sonrası kirlenme ve leke. En ağır yorumlar bu başlıkta. Bir okur, ameliyattan yıllar sonra iç çamaşırında lekelenmenin sürdüğünü ve bunun zamanla kötüleştiğini anlatıyor. Bunun tersini yazan da var: ameliyattan sonraki günlerde beklediği kadar zorlanmadığını, korkarak ertelediği için kendine kızdığını söyleyen okurlar da mevcut. İkisi de gerçek. Ayrıntısı ameliyat sonrası gaz ve dışkı kaçırma sayfasında.
Botokstan sonuç alamayanlar. Kronikleşmiş çatlağı olup botoks yaptıran okurların bir kısmı fayda görmediğini, sonunda ameliyat olduğunu yazmış. Bir okur botokstan sonra akıntı ve tahriş yaşadığını anlatıyor. Yorumlar arasında botokstan memnun kalıp yazan çok az. Bunu “botoks işe yaramaz” diye okumak yanlış olur; yorum yazma davranışı da bir eğilim taşıyor, memnun kalan çoğu zaman geri dönüp yazmıyor.
Ameliyattan sonra oluşan şişlik. Bir okur, ameliyat öncesinde olmayan bir kabarıklığın sonradan çıktığını yazmış. Çatlak ameliyatlarından sonra bölgede şişlik, deri katlantısı ya da ağrılı bir tromboze doku gelişebiliyor. Bunu kendi başınıza değerlendirmeyin, ameliyat eden hekime gösterin.
Bitkisel yöntem tarifleri. Yorumlarda ısırgan otu lapası, “kademeli gevşetme” gibi yöntemler paylaşılmış. Bunların hiçbirinin çatlağı kapattığına dair bir kanıt yok; makata sıcak lapa uygulamak yarayı tahriş edip işi büyütebiliyor. Yorumları olduğu gibi bırakıyoruz ama tavsiye olarak sunmuyoruz.
Ameliyat tek seçenek mi?
Hayır, ve çoğu hasta ameliyata gelmeden düzeliyor. Tedavide basamak mantığı var.
İlk basamak, dışkıyı yumuşatmak ve kasın spazmını çözmek: lif, sıvı, ılık oturma banyosu ve hekimin uygun gördüğü ilaçlar. Yeni başlamış bir çatlakta bu basamak çoğu zaman yetiyor. Ayrıntısı makat çatlağı kendi kendine geçer mi sayfasında.
Buradan sonuç alınamazsa sırada botoks ve cerrahi var.
Makat çatlağında botoks tedavisi
Botulinum toksin, iç kapatıcı kasa enjekte edilerek kasın bir süreliğine gevşemesini sağlıyor. Mantığı basit: kas gevşediğinde bölgeye kan gitmeye başlıyor ve yara kapanma fırsatı buluyor.
Cerrahiye göre en belirgin farkı, kasa kalıcı bir kesi yapılmaması. Etkisi kalıcı değil, zamanla geriliyor; hedeflenen şey de zaten o pencerede yaranın iyileşmesi.
İşlem poliklinik şartlarında, birkaç dakikada yapılabiliyor. Uygulama biçimi ve dozu hekime göre değişiyor.
Kimde daha çok işe yarar sorusunun net bir cevabı yok. Uzun süredir devam eden, kenarları kalınlaşmış kronik çatlaklarda sonuç alma şansının daha düşük olduğu söyleniyor. Yanıt alınmazsa tekrarlanabiliyor ya da cerrahiye geçiliyor.
Botoks sonrasında geçici olarak gaz kontrolünde zayıflama görülebiliyor; etki geri çekildikçe düzelmesi bekleniyor. Gebelik ve emzirme gibi özel durumlarda uygulanıp uygulanmayacağına hekim karar veriyor.
Botoksla ameliyatın karşılaştırması anal fissür botoks mu ameliyat mı sayfasında; botoks yaptıran okurların yorumları ise fissür botoks yaptıranların yorumları sayfasında toplanıyor.
Ameliyat: lateral internal sfinkterotomi (LİS)
Kronik çatlakta uygulanan standart yöntem bu. Adı karışık görünse de yaptığı şey tek cümleyle anlatılıyor: iç kapatıcı kasın bir kısmı kontrollü biçimde kesiliyor, anal kanaldaki basınç düşüyor, bölgeye kan gitmeye başlıyor ve yara kapanıyor.
Burada bilmeniz gereken kısım şu: kesilen şey bir kas. Bu yüzden gaz veya dışkı kontrolünde sorun, bu ameliyatın bilinen riski. Nadir görülüyor ama gerçek. Ameliyattan önce bu konu konuşulmadan karar vermeyin.
Yorumlarda ve arşivimizde sık karşılaştığımız bir şikayet de şu: hastaya kasın kesileceği söylenmiyor, işlem başka bir adla anlatılıyor. Soruyu doğrudan sormak sizin hakkınız. Doktor seçerken nelere bakılacağını makat çatlağı doktor tavsiyesi sayfasında yazdık.
İşlemin kaç dakika sürdüğü çok konuşuluyor ama karar verirken bakılacak ölçüt bu değil. Kısa sürmesi tek başına bir şey söylemiyor.
Lazerle makat çatlağı ameliyatı diye bir şey var mı?
Çatlak tedavisinde lazerin kasın kesilmesinin yerini aldığına dair ortada bir kanıt yok. “Lazerle yapıyoruz” cümlesi çoğu zaman işlemin adını değiştiriyor, içeriğini değil. Bu konuyu lazerle makat çatlağı tedavisi sayfasında ayrıca ele aldık.
Size düşen şey tek bir soru sormak: bu işlemde iç kapatıcı kasa kesi yapılacak mı, yapılmayacak mı?
Ameliyattan sonra ne bekleyeceksiniz
Tuvalete çıkmaktan korkmak en yaygın refleks, oysa tam tersi gerekiyor. Tuvaleti ertelediğinizde dışkı sertleşiyor ve yeni yara açılıyor. Lif, sıvı ve hekimin verdiği yumuşatıcı bu dönemin en önemli parçası.
İlk haftalarda tuvalet sonrası kâğıtta az miktarda kan görmek olağan sayılıyor. Tuvaletten sonra ılık suya oturmak ağrıyı hafifletiyor. Çoğu kişi işine kısa sürede dönüyor, dokunun tam iyileşmesi ise haftalar alıyor.
Şikayetlerin hangisinin beklenen, hangisinin hekimlik gerektiren durum olduğunu ameliyat sonrası şikayetler sayfasında ayrıntılı yazdık.
Bir de tekrar meselesi var. Ameliyat mevcut çatlağı kapatıyor, ama kabızlığı ya da ishali düzeltmiyor. Aynı zemin devam ederse şikayetin geri gelme ihtimali sürüyor. Beslenme tarafını kabızlık neden olur, kabızlığa ne iyi gelir sayfasında anlattık.
Deneyiminizi yazın
Aşağıdaki yorum bölümü bu sayfanın asıl değerli kısmı. Yazacaksanız şunlara değinmeniz, sizinle aynı yerde duran birine gerçekten yardım eder:
- Şikayetiniz ne kadar sürdü, önce hangi yöntemler denendi
- Botoks mu, ameliyat mı oldunuz
- Ameliyattan önce kasın kesileceği size anlatıldı mı
- İlk hafta nasıl geçti, ne kadar sürede işinize döndünüz
- Şikayetleriniz geçti mi, geçmediyse ne kaldı
- Bugün aynı kararı verecek olsanız neyi farklı yapardınız
Doktor adı, hastane adı ya da ilaç ismi yazmanızı istemiyoruz; bunlar hem yanıltıcı oluyor hem de yayımlamıyoruz.
Şunlardan biri varsa randevu sırası beklemeyin
- Ateşle birlikte büyüyen, sıcak, dokunulamayacak kadar ağrılı şişlik
- Koyu, siyah ya da katran kıvamında dışkı
- Durmayan, iç çamaşırını ıslatacak kadar çok kanama
- İstemediğiniz halde kilo kaybı, halsizlik, solukluk
- Dışkılama alışkanlığınızda kalıcı değişiklik
- 50 yaşından sonra ilk kez ortaya çıkan makat kanaması
- Makattan gelen kötü kokulu, iltihaplı akıntı
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır, hekim muayenesinin yerini tutmaz.